Tỳ B Hnh
琵琶行
潯陽江頭夜送客
楓葉荻花秋瑟瑟
主人下馬客在船
舉酒欲飲無管絃

醉不成歡慘將別
別時茫茫江浸月
忽聞水上琵琶聲
主人忘歸客不發

尋聲暗問彈者誰
琵琶聲停欲語遲
移船相近邀相見
添酒回燈重開宴

千呼萬喚始出來
猶抱琵琶半遮面
轉軸撥絃三兩聲
未成曲調先有情

絃絃掩抑聲聲思
似訴平生不得志
低眉信手續續彈
說盡心中無限事

輕攏慢撚抹復挑
初為霓裳後六么
大絃嘈嘈如急雨
小絃切切如私語

嘈嘈切切錯雜彈
大珠小珠落玉盤
間關鶯語花底滑
幽咽泉流水下灘

水泉冷澀絃凝絕
凝絕不通聲漸歇
別有幽愁暗恨生
此時無聲勝有聲

銀瓶乍破水漿迸
鐵騎突出刀鎗鳴
曲終收撥當心畫
四絃一聲如裂帛

東船西舫悄無言
唯見江心秋月白
沈吟放撥插絃中
整頓衣裳起斂容

自言本是京城女
家在蝦蟆陵下住
十三學得琵琶成
名屬教坊第一部

曲罷曾教善才服
妝成每被秋娘妒
五陵年少爭纏頭
一曲紅綃不知數

鈿頭銀篦擊節碎
血色羅裙翻酒汙
今年歡笑復明年
秋月春風等閑度

弟走從軍阿姨死
暮去朝來顏色故
門前冷落車馬稀
老大嫁作商人婦

商人重利輕別離
前月浮梁買茶去
去來江口守空船
繞船月明江水寒

夜深忽夢少年事
夢啼妝淚紅闌干
我聞琵琶已嘆息
又聞此語重唧唧

同是天涯淪落人
相逢何必曾相識
我從去年辭帝京
謫居臥病潯陽城

潯陽地僻無音樂
終歲不聞絲竹聲
住近湓江地低濕
黃蘆苦竹繞宅生

其間旦暮聞何物
杜鵑啼血猿哀鳴
春江花朝秋月夜
往往取酒還獨傾

豈無山歌與村笛
嘔啞嘲哳難為聽
今夜聞君琵琶語
如聽仙樂耳暫明

莫辭更坐彈一曲
為君翻作琵琶行
感我此言良久立
卻坐促絃絃轉急

淒淒不似向前聲
滿座重聞皆掩泣
座中泣下誰最多
江州司馬青衫濕

白居易
Tỳ B Hnh
Tầm Dương giang đầu dạ tống khch
Phong diệp địch hoa thu sắt sắt
Chủ nhn h m khch tại thuyền
Cử tửu dục ẩm v quản huyền
Ty bất thnh hoan, thảm tương biệt
Biệt thời mang mang giang tẩm nguyệt
Hốt văn thủy thượng tỳ b thanh
Chủ nhn vong quy khch bất pht
Tầm thanh m vấn đn giả thy ?
Tỳ b thanh đnh dục ngữ tr
Di thuyền tương cận yu tương kiến
Thim tửu hồi đăng trng khai yến
Thin h vạn hon thủy xuất lai
Do bo tỳ b bn gi diện
Chuyển trục bt huyền tam lưỡng thanh
Vị thnh khc điệu, tin hữu tnh
Huyền huyền yểm ức, thanh bnh tứ
Tự tố bnh sinh bất đắc ch
Đ mi tn thủ tục tục đn
Thuyết tận tm trung v hạn sự
Khinh lung mạn nhin mạt phục khiu
Sơ vi Ngh thường, hậu Lục yu
Đại huyền tao tao như cấp vũ
Tiểu huyền thiết thiết như tư ngữ
Tao tao thiết thiết thc tạp đn
Đại chu tiểu chu lạc ngọc bn
Gian quan oanh ngữ hoa để hoạt
U yết tuyền lưu thủy h than
Thủy tiền lnh sp huyền ngưng tuyệt
Ngưng tuyệt bất thng thanh tạm yết
Biệt hữu u tnh m hận sinh
Thử thời v thanh thắng hữu thanh
Ngn bnh sạ ph thủy tương bỉnh
Thiết kỵ đột xuất đao thương minh
Khc chung thu bt đương tm hoạch
Tứ huyền nhất thanh như liệt bạch
Đng thuyền ty phảng tiễu v ngn
Duy kiến giang tm thu nguyệt bạch
Trầm ngm phng bt sp huyền trung
Chỉnh đốn y thường khởi liễm dung
Tự ngn: Bản thị kinh thnh nữ
Gia tại H M lăng hạ tr
Thập tam học đắc tỳ b hnh
Danh thuộc gio phường đệ nhất bộ
Khc bi tằng giao Thiện Ti phục
Trang thnh mỗi bị Thu Nương đố
Ngũ Lăng nin thiếu tranh triền đầu
Nhất khc hồng tiu bất tri số
Điền đầu ngn t kch tiết toi
Huyết sắc la quần phin tửu ố
Kim nin hoan tiếu phục minh nin
Thu nguyệt xun phong đẳng nhn độ
Đệ tẩu tng qun, a di tử
Mộ khứ, triu lai nhan sắc cố
Mn tiền lnh lạc xa m h
Lo đại gi tc thương nhn phụ
Thương nhn trọng lợi, khinh biệt ly
Tiền nguyệt Ph Lương mi tr khứ ?
Khứ lại giang khẩu thủ khng thuyền
Nhiễu thuyền nguyệt minh, giang thủy hn
Dạ thm hốt mộng thiếu nin sự
Mộng đề trang lệ hồng lan can
Ng văn tỳ b dĩ thn tức
Hựu văn thử ngữ trng tức tức
Đồng thị thin nhai lun lạc nhn
Tương phng h tất tằng tương thức
Ng tng khứ nin từ đế kinh
Trch cư ngọa bệnh Tầm Dương thnh
Tầm Dương địa tịch v m nhạc
Chung tuế bất văn ty trc thanh
Tr cận Bồn Giang địa đ thấp
Hong l khổ trc nhiễu trạch sinh
Kỳ gian đn mộ văn h vật
Đỗ quyn đề huyết vin ai minh
Xun giang hoa triu thu nguyệt dạ
Vng vng thủ tửu hon độc khuynh
Khởi v sơn ca dữ thn địch
Ẩu tro triết nan vi thnh
Kim dạ văn qun Tỳ b ngữ
Như thnh tin nhạc nhĩ tạm minh
Mạc từ cnh tọa đn nhất khc
Vị qun phin tc tỳ b hnh
Cảm ng thử ngn lương cửu lập
Khước tọa xc huyền, huyền chuyển cấp
Th th bất tự hướng tiền thanh
Mn tọa trng văn giai yểm khấp
Tọa trung khấp hạ thy tối đa ?
Giang Chu tư m thanh sam thấp

Bạch Cư Dị
Bản Phỏng Dịch : Huyền Lm .
Sơ Lượt Bi Thơ ...Năm Nguyn Ho thứ 10, \Giang Chu về giữ chức Tư M ở quận Cửu Giang. Qua ma thu năm sau, đm ra tiễn khch bn bến sng Bồn, chợt nghe thuyền ai c tiếng đn tỳ b vọng lại. Nghe trong tiếng đn thnh tht, m vang điệu nhạc ở kinh đ. Bn hỏi gốc gc. Người đn b trả lời rằng "Ti vốn l con ht, qu ở Trường An, học đn tỳ b với hai danh sư Mục v To. Nay tuổi đ cao, nhan sắc tn tạ, lấy chồng lm con bun (thường theo thuyền bun đi đy đi đ)". Nghe vậy, cho dọn rượu ra đi, xin nng đn lại cho nghe. Đn xong cảm xc v vn, nng bn kể lại cuộc đời mnh từ lc cn trẻ, vui sướng, cho tới lc lưu lạc giang hồ khổ nhọc. Ta về đy lm quan đ được hai năm thanh thản yn ổn. Hm nay nghe nng nầy ni chuyện, cảm thương cho số phận lưu đầy! Bn lm một bi thơ di tặng nng , bi thơ di gồm 616 lời, gọi l "Tỳ b hnh".)/
Tỳ B Hnh ..
Bến Tầm Dương đm khuya đưa khch
Đẫm hơi thu lau lch xạc xo
Người xuống ngựa kẻ đn cho
Nng ly mời rượu buồn sao vắng đn

Rượu đ cạn trăng tn trn bến
Buồn rồi đy lc đến chia phi
Tỳ b ai khy buồn ơi !
Khch dng dằng bước người thi chẳng về

Lần theo tiếng hỏi đn ai thế
Bỗng m ba như thể lặng thinh
Cập thuyền theo hỏi sự tnh
Khơi đn, thm rượu lng xin đn mời

Cứ ni nỉ vạn lời mới thấy
Tay m đn nửa mặt che ngang
So dy nắn lại cung đn
Chưa bung khc nhạc mơ mng đ gieo

Từng m điệu khơi nhiều thổn thức
Chợt thấy lng bức rức xuyến xao
Như than on nghẹn tun tro
My chu tay khy nao nao khc sầu

Như by giải từ lu sau trước
Những ngn tay lả lướt cung đn
Ngh Thường chưa dứt mơ mng
Chuyển sang lại khc của nng "Lục Yu "

Dy to khy như chiều mưa đổ
Dy nhỏ dường thố lộ nỉ non
m thanh cao thấp xoay trn
Nghe như chu rớt trn bồn ngọc xinh

Như trong hoa ẩn mnh Oanh ht
Khi suối reo đổ giọt xuống ghềnh
Bỗng dưng pht chốc lặng thigh
Dường như u uẩn tự tnh niềm ring

Trong một pht m đềm trầm lặng
Thấy chung quanh lắng đọng lc nầy
Khng đn m lại nghe hay
Đễ nghe bnh vỡ nước đầy tun ra

Bỗng như thấy chi la ngựa sắt
Những gươm đao gio mt sng ngời
ngn tay lả lướt tuyệt vời
Bốn dy x lụa dứt rồi nhạc cng

Nhn đng ty thuyền khng tiếng động
Chỉ vầng thu in bng trn sng
Nng từ xếp những dy đồng
Xim y chấn chỉnh để mong hầu lời

Rằng xưa thiếp vốn người ở chợ
Cồn H M đ thật qu nh
Học đn từ thuở mười ba
Gio phường tn ấy thật l đng danh

Chng Thiện Ti cũng hay mến phục
Chỉ Thu Nương đi lc ght ghen
Ngũ Lăng trai trẻ mến quen
Tặng the o lụa để khen thiếp đn

Vnh lược bạc trăm vng đnh đổ
Rượu quần hồng hoen ố bao thu
Mi vui chẳng kể vụt v
Ngy qua thng lại bụi m thời gian

C người em theo đng binh nghiệp
Cn người D một kiếp ra đi
Thiếp nay mn tuổi xun th
Ngựa xe đ vắng cn chi nỗi buồn

Nn lấy g li bun chồng vợ
Nhưng tham tiền t ở lại nh
Ph Lương đến đ bun tr
Bỏ mnh thiếp lại la đ trn sng

Trăng sng rọi nước trong lạnh lẽo
Lại nhớ thời tuổi trẻ phấn son
Tiếng Tỳ lm nt cả hồn
Giờ nghe tm sự nỗi buồn thm dng

Cng l kẻ chn trần phiu bạt
Gặp nhau đy h tất quen nhau
Năm qua ti bị kinh tro
Tầm Dương đy đến giờ đau bệnh nhiều

Nơi Tầm Dương thiếu nhiều m nhạc
Cả năm qua vắng bặt so đờn
Sng Bồn nh ở xa thn
Chỉ đầy lau sậy trc buồn quanh năm

Ở nơi đy vng su thăm thẳm
Tiếng quốc ku vượn h buồn thm
Xun sang hoa nở bp mầm
Ma thu ngắm nh trăng rằm tm vui

Buồn mang rượu ring mnh một ti
Lu cũng nghe đn địch trong thn
Khốn thay nhạc chẳng c hồn
Lu lo như tiếng bt bồn chi tai

Nay nghe tiếng Tỳ B nng khy
Như nhạc Tin nghe mải m say
Xin thm dạo tiếp một vi
V nng ti sẽ viết ngay khc hnh

Như cảm động chn thnh người ngọc
Lại so dy tiếp tục cung đn
Khc buồn o no chứa chan
Khc đi những bản nng đn vừa qua

C bao kẻ ngồi sa nước mắt
Tiệc rượu kia quặn thắt giọt tun
Ai người giọt lệ nhiều hơn
Giang Chu Tư M lệ buồn o xanh .

Huyền Lm ...phỏng dịch